DANIŞTAY YEDİNCİ DAİRE
Tarih : 13.06.2001
Esas No : 2000/6231
Karar No : 2001/2238
VUK Md. 359
KOMİSYON KARŞILIĞI NAYLON FATURA İDDİASI
Vergiyi doğuran olayla ilgisi tabii ve açık bulunan şirket yetkilisinin ifadesinin hukuken değersiz sayılabilmesi için, temsil ettiği şirketin ekonomik durumu, iştigal konusu, davacı şirkete satmış göründüğü emtia bakımından organizasyonu, işçi çalıştırıp çalıştırmadığı, emtia alışlarının niteliği, alım satım için zorunlu veya bu işlemin doğal sonucu olan diğer işlemlerin gerçekleştirilme biçimi ve vergi ödevlerinin yerine getirilememesindeki özen gibi unsurlardan hareketle gerçek bir emtia alışının varlığının ortaya konulması gereklidir.
Davacı şirkete emtia satmış görünen şirket hakkında düzenlenen inceleme raporuna dayanılarak bu şirket adına komisyon karşılığı fatura düzenlemekten dolayı tarhiyat yapılıp yapılmadığının, tarhiyat yapılmışsa dava açılıp açılmadığının; açılmış ise, ne şekilde sonuçlandığının saptanması da dava konusu uyuşmazlığın çözümü için önem taşımaktadır. Bu bakımdan; eksik incelemeye dayandığı sonucuna varılan mahkeme kararında isabet görülmemiştir.
İstemin Özeti: Davacı şirket adına, sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge kullanarak vergi indiriminde bulunduğundan bahisle katma değer vergisi salınması ve kaçakçılık cezası kesilmesi yolunda tesis edilen işlemi; olayda, davacının, (…..) Demir Çelik Sanayi ve Dış Ticaret A.Ş.’den aldığı faturaların bir mal hareketine dayanmadığının; faturaların katma değer vergisi dahil tutar üzerinden komisyon karşılığı düzenlendiğinin adı geçen şirketin yetkilisince ifade edilmesi üzerine, söz konusu faturalara dayalı indirimler kabul edilmeyerek cezalı tarhiyat yapılmışsa da, (…..) A.Ş.’nin demir üretimi yapan ve üretim kapasitesi geniş bir kurum olup, 17.10.1994 tarihine kadar işçi çalıştırdığı yolundaki iddialar karşısında yalnızca ifadeye dayanılmasına olanak bulunmadığı; zira bu yoldaki bir ifade ile sahibi yalnızca sahte fatura ticaretinden elde ettiği kar üzerinden vergilendirilmiş olmakla bir kısım vergi yükümlülüklerini hafifletmiş olacağı, öte yandan davacı şirketin mal hareketleri konusunda da bir inceleme yapılmadığının anlaşıldığı, bu durumda başkaca bir tespitte bulunulmadan yalnızca ifadeye dayalı olarak yapılan işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle iptal eden (…..) Vergi Mahkemesi kararının; inceleme raporu doğrultusunda yapılan cezalı tarhiyatın yerinde olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Karar: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 134. maddesinde, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu; 3. maddesinin B fıkrasında da, vergilendirmede vergiyi doğuran olayın ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu; vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin, yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği; ancak vergiyi doğuran olayla ilgisi tabii ve açık bulunmayan şahit ifadesinin ispatlama vasıtası olarak kullanılamayacağı; iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutat olmayan bir durumun iddia olunması halinde, ispat külfetinin bunu iddia eden ait bulunduğu hükme bağlanmıştır.
Vergi mükellefleri bakımından, normal ve mutat durum, mükellefiyetle ilgili olarak yapılan hasılat ve giderlerin Vergi Usul Kanunu’nda ve bu Kanun’un vermiş olduğu yetkiye dayanılarak yapılan idari düzenlemelerde öngörülen belgelerle tevsiki ve ayrıca, tutulması zorunlu defter ve belgelerin istenildiğinde vergi idaresinin incelenmesine sunulmak üzere muhafaza edilmesidir.
Olayda; davacı şirketin fatura temin ettiği (…..) Demir Sanayi ve Ticaret A.Ş. hakkında düzenlenen vergi tekniği ve vergi inceleme raporlarında; şirket yetkilisinin ifadesi doğrultusunda, şirketin düzenlemiş olduğu satış faturalarının komisyon karşılığı düzenlenmiş olduğunun belirtilmesi üzerine, bu faturalara dayalı indirimler kabul edilmemek suretiyle katma değer vergisi salınması ve kaçakçılık cezası kesilmesi yolunda tesis edilen işlem, mahkemece, yalnızca ifadeye dayanılarak tarhiyat yapılamayacağı gerekçesiyle iptal edilmiş ise de; vergiyi doğuran olayla ilgisi tabii ve açık bulunan şirket yetkilisinin anılan ifadesinin hukuken değersiz sayılabilmesi için, iştigal konusu, davacı şirkete satmış göründüğü emtia bakımından organizasyonu, işçi çalıştırıp çalıştırmadığı, emtia alışlarının niteliği, alım satım için zorunlu veya bu işlemin doğal sonucu olan diğer işlemlerin gerçekleştirilme biçimi ve vergi ödevlerinin yerine getirilememesindeki özen gibi unsurlardan hareketle gerçek bir emtia alışının varlığının ortaya konulması gereklidir. Bu ise, ancak, şirket hakkında düzenlenen vergi inceleme raporunun getirilerek incelenmesi ile olanaklı olmasına karşın; dosyada, bu yolda bir belge ve bilgiye rastlanılmamıştır. Öte yandan; davacı şirkete emtia satmış görünen şirket hakkında düzenlenen inceleme raporuna dayanılarak bu şirket adına komisyon karşılığı fatura düzenlemekten dolayı tarhiyat yapılıp yapılmadığının, tarhiyat yapılmışsa dava açılıp açılmadığının; açılmış ise, ne şekilde sonuçlandığının saptanması da dava konusu uyuşmazlığın çözümü için önem taşımaktadır. Bu bakımdan; eksik incelemeye dayandığı sonucuna varılan mahkeme kararında isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulmasına, bozma kararı üzerine mahkemece yeniden verilecek kararla birlikte yargılama giderleri de hüküm altına alınacağından, bu hususta ayrıca hüküm tesisine gerek bulunmadığına, oy birliği ile karar verildi.
Vergi İnceleme Mali inceleme mevzuatları örnek davalar karar sonuçları gibi bir çok mevzuatlarda sorularınıza cevapları ve doğru bilgilendirilme ihtiyaçlarımızı çalışmış olduğumuz Yeminli Mali Müşavirler ihtisas sahibi Mali Müşavirler ve Avukat’lar cevaplandırmaktadır ilgi konulu Danıştay karar açıklaması siz değerli müteşebbislerimizin bilgilenmesi amaçlı olarak ilgili kaynaktan alınarak sitemizce yayınlanmıştır.
Kurumsal Danışmanlık 20 yılı aşkın süredir ülke genelinde Yatırım Teşvik Dahilde işlemei Yabancı Sermaye, Turizm İşletme Belgesi, İthalat İzinleri, Serbest Bölgeler mevzuatları gibi iş ve işlemlerinize proje dosya hazırlayarak ilgili kurumlarda takip ederek sonuçlandırma hizmeti vermektedir.
Genel Koordinatör
Turgay Turan
